Nhiều người cho rằng xe đạp không phải là phương tiện cơ giới nên việc điều khiển xe đạp sau khi uống rượu bia sẽ không bị xử phạt. Trong dịp Tết Nguyên đán 2026 sắp đến, khi việc sử dụng rượu bia diễn ra phổ biến trong các buổi sum họp gia đình, thăm viếng họ hàng, thắc mắc này càng được nhiều người quan tâm. Pháp luật giao thông hiện hành đã có quy định cụ thể về vấn đề này.

Quy định pháp luật hiện hành

Theo quy định tại Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2025) và các văn bản hướng dẫn thi hành, người tham gia giao thông phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về nồng độ cồn khi điều khiển phương tiện.

Cụ thể, Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia 2019 (vẫn hiệu lực đến năm 2026) quy định cấm điều khiển phương tiện giao thông sau khi uống rượu bia nếu vi phạm quy định về nồng độ cồn theo pháp luật giao thông. Luật này kết hợp với Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (khoản 8 Điều 8) tiếp tục cấm tuyệt đối việc điều khiển phương tiện tham gia giao thông khi trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn (không phân biệt mức độ thấp hay cao đối với một số loại phương tiện).

Xe đạp (bao gồm cả xe đạp thường và xe đạp máy) thuộc đối tượng áp dụng quy định về nồng độ cồn theo pháp luật hiện hành. Không có quy định cấm tuyệt đối nồng độ cồn bằng 0 đối với xe đạp như đối với xe mô tô, ô tô, mà áp dụng các mức giới hạn cụ thể và xử phạt khi có nồng độ cồn.

Xử phạt vi phạm hành chính

Căn cứ Nghị định 168/2024/NĐ-CP  của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ (có hiệu lực từ ngày 01/01/2025 và vẫn áp dụng đến Tết Nguyên đán 2026), cụ thể quy định về xử phạt người điều khiển xe đạp, xe đạp máy, người điều khiển xe thô sơ khác vi phạm quy tắc giao thông đường bộ:

(1) Phạt tiền từ 100.000 đồng đến 200.000 đồng

Đối với người điều khiển xe đạp, kể cả xe đạp điện, xe đạp máy điều khiển xe trên đường mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn nhưng chưa vượt quá 50 miligam/100 mililít máu hoặc chưa vượt quá 0,25 miligam/1 lít khí thở.

(điểm p khoản 1 Điều 9 Nghị định 168/2024/NĐ-CP)

(2) Phạt tiền từ 300.000 đồng đến 400.000 đồng

Đối với người điều khiển xe đạp, kể cả xe đạp điện, xe đạp máy điều khiển xe trên đường mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá 50 miligam đến 80 miligam/100 mililít máu hoặc chưa vượt quá 0,25 miligam/1 lít khí thở.

(điểm d khoản 3 Điều 9 Nghị định 168/2024/NĐ-CP)

(3) Phạt tiền từ 400.000 đồng đến 600.000 đồng

Đối với người điều khiển xe đạp, kể cả xe đạp điện, xe đạp máy điều khiển xe trên đường mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá 80 miligam/100 mililít máu hoặc vượt quá 0,4 miligam/1 lít khí thở.

(điểm b khoản 4 Điều 9 Nghị định 168/2024/NĐ-CP)

Xem thêm: Dịp Tết Nguyên đán, mua bán vé tàu giả đối mặt rủi ro pháp lý gì?

Xem thêm: Dừng, đỗ xe sai quy định dịp Tết 2026 bị phạt bao nhiêu?

Phân biệt với xe máy, ô tô

Khác với xe đạp, quy định đối với xe mô tô, xe gắn máy và ô tô nghiêm ngặt hơn nhiều:

• Xe mô tô, xe gắn máy: Phạt 2–3 triệu (trừ 4 điểm); 6–8 triệu (trừ 10 điểm); 8–10 triệu, tước GPLX 22–24 tháng tương ứng các mức nồng độ.
• Ô tô: Phạt 6–8 triệu (trừ 4 điểm GPLX) nếu chưa quá 50 mg; 18–20 triệu (trừ 10 điểm) nếu từ 50–80 mg; 30–40 triệu, tước GPLX 22–24 tháng nếu trên 80 mg.

Xe đạp chỉ áp dụng mức phạt tiền thấp, không có hình thức bổ sung như trừ điểm hoặc tước giấy phép, thể hiện chính sách pháp luật phân loại theo mức độ nguy hiểm của phương tiện.

Theo quy định pháp luật hiện hành (Nghị định 168/2024/NĐ-CP), người điều khiển xe đạp sau khi sử dụng rượu bia vẫn bị xử phạt hành chính nếu trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn tùy theo mức độ vi phạm.

Để đảm bảo an toàn giao thông và tránh vi phạm pháp luật trong dịp Tết Nguyên đán 2026, người dân cần tuyệt đối không điều khiển xe đạp sau khi uống rượu bia, hoặc chọn phương án di chuyển an toàn khác như đi bộ, sử dụng phương tiện công cộng hoặc nhờ người thân chở về. Tuân thủ pháp luật là trách nhiệm của mỗi cá nhân nhằm bảo vệ tính mạng bản thân và cộng đồng.

Xem thêm: Vi phạm giao thông dịp Tết Âm lịch 2026, học sinh có bị thông báo về trường không?